Yurt dışı açılışımı Mart 2022’de Kuzey Makedonya’ya giderek yapmıştım. “Kuzey Makedonya Seyahatim”

Bosna-Hersek sen nasıl yemyeşil ve minnoş bir ülkesin!! Bursa’nın ülke versiyonu desek abartmış olmayız. Hem kültürel hem de coğrafi olarak bize çok yakın. Evet!! Herkese harita açtıracak bilgiyi veriyorum; Bosna-Hersek’in denize kıyısı var. Koskoca Adriyatik’te ayaklarınızı sokacağınız kadar bir yer de olsa, var. Türk vatandaşlarndan vize istemeyen ülkeye artık Ağustos 2022’de alınan kararla gelecek günler de yalnızca çipli kimliğinizle seyahat edebileceksiniz. Bence artık yurt dışı için cok bahaneniz kalmayacak gibi…

Konaklama için ilk secenegimiz airbnb oldu. Saraybosna’nın göbeğinde SSC AVMnin hemen karşısında kendimiz kadar tatlı bir daire ayarlamıştık. Neden Avm? Çünkü ankaralılık 🙂 Üstelık evi secerken tren garına ve otobüs garına yakın ve yürüme mesafesinde olmasına da ayrıca dikkat ettik. Hem lokal bi yer hem de ucuza konaklama ayarlamak sizi daha da motive ediyor. Saraybosna’da her yere yürüyerek gittik geldik. Yeliz’in ilk gün yeni aldıgı ayakkabısının gazabına uğraması sebebiyle adımlarımız kaplumbağa hızında oldu biraz ama şükür ayağı Bosna’da bırakmadık. Bu yüzden günlük adm sayımız 35 binlerde.

Haziran’nın başında mesela Ankara’da yağmurlar bitmek bilmemişken Bosna-Hersek aşırı sıcaktı. Şu tarihte gidilir diye bir kural yok, her tarihte her yere gidilir. 3 gece 4 günümüz var. İlk gün Saraybosna, ikinci gün Mostar, üçüncü gün Jajce ve son gün yine Saraybosna olacak şekilde planlama yaptık. Bu plan doğrultusunda da online tren ve otobüs biletimizi halletik. 7 gün ücretsiz olan basın tarifesi ise Bosna’da geçerli 🙂

Ülkede ağırlıklı olarak; Boşnak, Hırvat ve Sırplar yaşamakta. Türklerin ağırlıklı bulundugu bölge ise başkent Saraybosna’da Başçarşı (Baščaršija) bölgesi. Osmanlı mirası bir çarsı. Mimari zaten size aşırı tanıdık geliyor girdiğiniz an… Bu yüzden yabancılık çekmeyeceğiniz bir ülke genel olarak…

1 Bosna Markı (Konvertibl Mark) : 9,46 Türk Lirası. (Ağustos,2022) Haziran ayında biz oradayken 8 Türk Lirası idi.

Saraybosna (Sarajevo), çok da uzak olmayan yıllarda yıkımın eşiğinde olan bir şehir… Savaş sonrası büyük ölçüde restore edilerek eski büyüleyici güzelliğine yeniden kavuşmuşsa da şehrin hemen her bölgesindeki binalarda gördüğünüz kurşun delikleri savaşın hüzünlü hatırlatıcıları… Hikayesiyle, insanlarının güzelliğiyle ve mimarideki çeşitliliğiyle Saraybosna bizde güzel izler brakan bir başkent oldu. Miljacka nehri şehri ikiye bölüyor, üzerinde yer alan Latin köprüsü ise Başçarşı’ya yakın bi konumda. Latin Köprüsü önemli! İlk okuldan beri öğrendiğimiz 1. Dünya Savaşı’nın başlamasına neden olan Arşüdük Franz Ferdinand’ın öldürülmesi tam olarak burada cereyan etmiş. Ezberlemeyen var mı?

Saraybosna’yı sabah akşam gezdik. Popüler Ferhadiye (Ferhadija) caddesinden günde kac defa gectik sayamadım. Caddenin bir ucunda Tito caddesi bir ucunda Başçarşı bulunuyor. Şehrin en dinamik yerleri… Isa’nın Kutsal kalbi katedrali, Eternal Flame (Sönmeyen ateş anıtı), İnat Kuça Evi… diğer pinler. Hepsi Saraybosna’da merkezi konumda gezerken zınk diye karşınıza çıkıyorlar zaten… Umut Tüneli‘ni ise görmeden dönmeyin derim.

Cevapi Köfte ve Boşnak böreği diyince bi akan sular dursun. Herkes bi tatlı tatlı yutkunsun diye müthiş görseller seçtim… Abartısız Balkanlarda yediğim köftelerin hepsi enfes. Ne kadar farklı olabilir diyeceksiniz. Gidip yemelisiniz, sonra konuşalım. Buregdzinica Bosna ve Sac burek mekanlara öneri… Ćevabdžinica Željo da Köfteyi götürdüğümüz mekanlardan… Zaten her yerde köfteci ve börekçi var. Bol bol yiyin, yazarken özledim resmen.

RÜYA TREN YOLCULUĞU 🚂

2022’ye Doğu Ekspresi’nde tren camına led ışıklarını bantlarken girmiştim. Bir tren yolculuğu ne kadar büyülü ve etkili olabilir ki demeyin, önce yaşamanızı sonra yorumlamanızı rica ediyorum. Masal gibiydi, arada açıp açıp fotoğraflara bakıyorum. Some aşırı büyülenme problems.

Tren yolculukları notlarıma bir yenisini daha ekliyorum. Saraybosna-Mostar arası 2 saatlik büyülü rota; dünyadaki 18 rüya rotanın içinde yer alıyor: BüyüleyiciYolculuk 💚 Nasıl yer almasın. Efsane manzaralar… Nutkum tutuldu. Tren Saraybosna-Mostar hattında günde iki sefer yapıyor. Sabah gidip akşam geri dönmelik güzel bir Mostar gezisi planladık. Biletleri Zfbh bosna şuradan bilet bulamayız korkusuyla gitmeden aldık. Fiyatlar aşırı makul. Biletlerde koltuk numarası yazmıyor, vagona geçmekte erken davranıp istediğiniz koltuğa oturabilirsiniz. Dikkat etmeniz gereken püf nokta ise; giderken sol dönerken sağ tarafı seçmeniz. Çünkü asıl manzaralar bu açılarda… Asıl şaşırdığım konu da bu tren rotasının çok az biliniyor olması. İnternette bile o kadar az veri var ki, bunu mutlaka deneyimlemeniz gerek. 🫶🏻🚂

Dağları birbirine bağlayan viyadükleri, yemyeşil ormanları bir yana, bu 2 saatlik tren yolculuğunda yol boyu nehrin üzerinde, ormanı delerek süzülüyor gibisiniz. Onlarca tünelden geçiyorsunuz. Aşırı keyifli ve huzurlu anlar yaşatıyor. En sonunda da tren, Bosna Hersek’in zümrüt yeşili rengiyle bilinen Neretva Nehri’nin kıyısından Mostar şehrine ulaşıyor.

Mostar 1 günde gezebileceğiniz minnoşlukta bir şehir. Bosna’nın en turistik şehri diyebiliriz. Hava şeker gibiydi, resmen Ağustos sıcağı.. Yanımıza mayolarımızı alma akıllılığını göstermiş olsaydık, Neretva nehrinde yüzebilirdik ama size dip not olması açısından yazıyorum, çok nehre kapılmadan yüzülebilir.

Mostar Köprüsü(Stari Most) büyüleyici bir yapı. Mimar Sinan’ın öğrencisi Mimar Hayreddin tarafından 1566 yılında inşa edilmiş. 93 yılında savaşta aldığı ağır darbelerle yıkılmış ve 97’de Unesco ve Dünya Bankası öncülüğünde tekrar inşa edilmiş. 2005 yılında ise Dünya Mirası Listesi’ne eklenen Mostar Köprüsü’nde bana göre korkutucu ama onlara göre eğlenceli olan bir aktivite de var. Köprüden atlayış. Biraz ürkütücü..

Dünyanın en güzel 12 şelalesinden birini öğrenmeye hazır mısınız?

Pliva Waterfall 🌿

Bosna-Hersek’te Saraybosna ve Mostar’a uzak oluşundan ötürü bir tık gölgede kalmış enfess bi doğa harikası: JAJCE şehri. Hatta Jajce’den Saraybosna’da kaldığımız ev sahibine bahsettiğimizde ilk defa Jajce’ye giden birilerini görüyorum demişti. Şehrin girişindeki Pliva Şelalesinin serinliğinde miss gibi yer. Son güne kadar Jajce’nin okunuşunu bi türlü çözemeyip sanırım her türlü telafuz ettik; doğrusu “yayçe ya da yayça” imiş. Boşnakça yumurta anlamına gelen (yaya) kelimesinden geliyormuş. Bu isim şehrin kurulduğu bölgedeki dağların yumurtaya benzemesinden dolayı verilmiş. Jajce bu kadar değil elbette. Diyorum ya kesinlikle her yeri enfesss. Resmen tablo gibi şehir.

Saraybosna ve Mostar’a uzak olmasından ötürü çok az turist tarafından bilinen şehre geldiğimizde iyi ki dedik. İyi ki bu enfess doğayı yakından görme şansımız oldu. Küçük bir yer ve her yere yürüyerek kolaylıkla ulaşabiliyorsunuz. Jajce kalesi, pliva gibi yerler hep merkezi. Şehir yemyeşil, yeşilden evlerin sadece çatısı görünüyor. Jajce’yi ziyaret etmemizin temel sebebi dünyanın en güzel 12 şelalesinden biri olan Pliva Şelalesi’ni görmekti. Şelaleye girişler ücretli. Tercih sizin tepeden de görme şansınız var, zaten yakından fotoğraflamanız cok güç. Yükseklikten ötürü biraz hırçın ve sırılsıklam oluyorsunuz. Pliva Şelalesi adını 33 kilometre uzunluğundaki Pliva Nehrinden alıyor ve bu nehir şelale ile birlikte son buluyor. Daha doğrusu Pliva Nehri 235 kilometre uzunluğundaki Vrbas (söğüt) Nehri ile birleşiyor…

İnsan yazarken her detayı vermek istiyor ama ne mümkün.. Kısacası Bosna Hersek’te hem rüya rotayı gerçekleştirmek hem de bi ülkede üç şehri kısa zamanda gezerek tarihe not etmek harikaydı…

”Önce yoldaş, sonra yol” diyor Şair. Yolun güzelliği ise yoldaşın güzelliğinden geliyor. Bir yola çıkacaksanız; Meselâ hayat gibi, yanınızda, Size değer veren, kıymetinizi bilen insana ve insanlara yer verin. Güzellik yolun güzelliği kadar yoldaşın da güzelliğinden gelir. Çünkü hayat; birinin tüm kalbiyle senin yanında olduğunu bildiğinde güzelleşiyor.

Uzun lafın kısası; kimin yanında ingilizce pronunciation hatası yapmaktan korkmuyorsan ona aitsin 😅

Sevgiyle